چرا شاخص‌های کلاسیک عملکرد در اقتصاد بی‌ثبات ایران کارایی خود را از دست می‌دهند؟
شاخص‌های کلیدی عملکرد یا KPI از ابزارهای رایج مدیریت برای ارزیابی میزان تحقق اهداف سازمانی هستند؛ اما به اعتقاد دکتر مازیار میر، استفاده از این شاخص‌ها در اقتصادی با نوسانات شدید و پیش‌بینی‌پذیری محدود، بدون توجه به شرایط محیطی می‌تواند نتیجه‌ای گمراه‌کننده داشته باشد.
به گزارش اقتصادگران،این پژوهشگر در یادداشت خود با اشاره به بی‌ثباتی نرخ ارز، تورم شدید و شرایط پرریسک اقتصادی ایران، تأکید می‌کند که بسیاری از شاخص‌های متداول برای محیط‌هایی طراحی شده‌اند که امکان برنامه‌ریزی و پیش‌بینی در آن‌ها بیشتر است. در مقابل، تغییرات سریع متغیرهای اقتصادی می‌تواند اعتبار اهداف عددی ثابت را در بازه‌های ماهانه و فصلی کاهش دهد.
در چنین فضایی، تعیین اهداف عملکردی بدون درنظرگرفتن تغییرات محیط اقتصادی، فاصله میان برنامه‌ریزی و واقعیت اجرایی سازمان را افزایش می‌دهد. مدیران ممکن است بر اساس اهدافی ارزیابی شوند که مفروضات اولیه آن‌ها در طول دوره فعالیت تغییر کرده است.
از نگاه میر، مسئله اصلی صرفاً دشواری دستیابی به اهداف نیست؛ بلکه محدودیت شاخص‌هایی است که شرایط متغیر اقتصاد را در محاسبات خود منعکس نمی‌کنند. هنگامی که ابزار ارزیابی با محیط فعالیت سازمان تناسب نداشته باشد، نتایج آن نیز نمی‌تواند به‌تنهایی مبنای مطمئنی برای قضاوت درباره عملکرد باشد.
این دیدگاه بر ضرورت بازنگری در شیوه استفاده از شاخص‌های مدیریتی در شرایط اقتصادی بی‌ثبات تأکید دارد؛ شرایطی که در آن، اعتبار هر معیار ارزیابی به میزان انطباق آن با واقعیت‌های محیط کسب‌وکار وابسته است.
یادداشت دکتر مازیار میر، محقق و پژوهشگر
